ΔεδομέναΚαταναλωτής, τιμές & αγορά

Λιανικό εμπόριο τον Αύγουστο: +8,2% ο τζίρος, +6,1% ο όγκος — τι σημαίνει η διαφορά

Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε ότι ο τζίρος του λιανικού εμπορίου τον Αύγουστο 2026 ήταν 8,2% πάνω από πέρυσι και ο όγκος 6,1%. Στα καύσιμα τα νούμερα είναι 21,7% και 4,3%. Τι δείχνουν οι δύο δείκτες και τι όχι.

Εσωτερικό καταστήματος με αναμνηστικά στην Πλάκα, Αθήνα, με αγάλματα, προσωπεία και κοσμήματα σε ράφια και βάθρα
Κατάστημα με αναμνηστικά στην Πλάκα, Αθήνα. Φωτ.: Giorgoos, κοινό κτήμα (public domain), Wikimedia Commons

Στις 30 Οκτωβρίου η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε ότι ο Γενικός Δείκτης Κύκλου Εργασιών στο Λιανικό Εμπόριο τον Αύγουστο του 2026 ήταν 8,2% υψηλότερος από τον Αύγουστο του 2025, ενώ ο δείκτης όγκου ήταν 6,1% υψηλότερος. Οι δύο αριθμοί δεν είναι το ίδιο μέγεθος: ο τζίρος περιλαμβάνει τις τιμές, ο όγκος τις αφαιρεί. Στα καύσιμα κίνησης ο τζίρος αυξήθηκε 21,7% και ο όγκος 4,3%. Τα στοιχεία του Αυγούστου είναι προσωρινά.

Παράδειγμα με απλά λόγια

Ένα κατάστημα πούλησε πέρυσι 100 τεμάχια ενός προϊόντος προς 10 € το ένα. Φέτος πουλά πάλι 100 τεμάχια, προς 12 € το ένα.

  • Τζίρος: 100 × 10 € = 1.000 € πέρυσι· 100 × 12 € = 1.200 € φέτος, δηλαδή +20%
  • Οι ποσότητες που πουλήθηκαν μένουν 100 τεμάχια: ο όγκος δεν αλλάζει (0%)
  • Όλη η αύξηση του τζίρου είναι αύξηση τιμής (δικός μας υπολογισμός)

Ο τζίρος μετράει και τις τιμές· ο όγκος μετράει μόνο πόσα πουλήθηκαν.

Φανταστικό παράδειγμα· οι ορισμοί είναι της ΕΛΣΤΑΤ.

Η πηγή

Το δελτίο «Turnover Index in Retail Trade: August 2026, y-o-y increase 8.2%» δημοσιεύτηκε από την ΕΛΣΤΑΤ στις 30 Οκτωβρίου 2026 (έκδοση στα αγγλικά). Ο δείκτης έχει βάση 2021=100,0. Κύκλος εργασιών είναι τα συνολικά ποσά που τιμολογήθηκαν για μεταπώληση αγαθών χωρίς μεταποίηση: οι πωλήσεις (λιανικές και χονδρικές) χωρίς ΦΠΑ, αλλά με τους λοιπούς δασμούς και φόρους επί των αγαθών. Ο δείκτης όγκου προκύπτει αν ο δείκτης κύκλου εργασιών διαιρεθεί με τον Εναρμονισμένο Δείκτη Τιμών Καταναλωτή με σταθερούς φορολογικούς συντελεστές (HICP-CT).

Τι δείχνει το νούμερο

Δείκτες Αυγούστου 2026 (προσωρινά στοιχεία), προσαρμοσμένοι για τις εργάσιμες ημέρες:

Κατηγορία Τζίρος: έναντι Αυγ. 2025 Τζίρος: έναντι Ιουλ. 2026 Όγκος: έναντι Αυγ. 2025 Όγκος: έναντι Ιουλ. 2026
Γενικός δείκτης +8,2% +2,3% +6,1% +2,5%
Γενικός δείκτης χωρίς καύσιμα +5,7% +0,7% +5,3% +1,2%
Τρόφιμα +6,5% +9,3% +6,8% +9,4%
Καύσιμα κίνησης +21,7% +10,8% +4,3% +8,4%
Μη τρόφιμα, χωρίς καύσιμα +5,5% −6,9% +4,9% −6,2%

Το επίπεδο του γενικού δείκτη τζίρου: 139,3 τον Αύγουστο του 2026, 128,8 τον Αύγουστο του 2025 και 136,2 τον Ιούλιο του 2026 (αναθεωρημένο). Του δείκτη όγκου: 114,2, 107,6 και 111,4.

Ανά κατηγορία καταστημάτων, οι ετήσιες μεταβολές τζίρου και όγκου:

Κατηγορία Τζίρος Όγκος
Σούπερ μάρκετ +7,4% +7,3%
Φάρμακα, καλλυντικά +7,5% +8,4%
Έπιπλα, ηλεκτρικός και οικιακός εξοπλισμός +7,9% +9,9%
Ένδυση και υπόδηση +5,2% −0,1%
Βιβλία, χαρτικά, άλλα είδη +3,0% +0,9%
Τρόφιμα, ποτά, καπνός (εξειδικευμένα καταστήματα) +2,9% +3,1%
Πολυκαταστήματα +1,0% −1,3%
Λιανικές πωλήσεις εκτός καταστημάτων +12,5% δεν υπολογίζεται

Τι ΔΕΝ δείχνει / πρόσεχε

Ο τζίρος και ο όγκος μετράνε διαφορετικά πράγματα. Ο τζίρος ανεβαίνει και όταν ανεβαίνουν οι τιμές. Ο όγκος αφαιρεί τις τιμές με τον δείκτη HICP-CT. Στο σύνολο, 8,2% ο τζίρος και 6,1% ο όγκος: ο λόγος των δύο αποδίδει περίπου 2% μεταβολή τιμών (δικός μας υπολογισμός από τους δείκτες). Στα καύσιμα, με +21,7% τζίρο και +4,3% όγκο, αντιστοιχεί σε περίπου 17% (δικός μας υπολογισμός). Χωρίς τα καύσιμα, οι δύο ρυθμοί είναι σχεδόν ίδιοι (5,7% και 5,3%).

Τα καύσιμα βαραίνουν τον γενικό δείκτη. Χωρίς καύσιμα, ο ετήσιος ρυθμός του τζίρου είναι 5,7% αντί για 8,2%. Το δελτίο δεν δίνει τις σταθμίσεις των κατηγοριών, οπότε δεν μπορούμε να πούμε πόσο συμβάλλει η καθεμία. Δεν εξηγεί επίσης γιατί ανέβηκε ο τζίρος των καυσίμων.

Ο Αύγουστος σε σχέση με τον Ιούλιο έχει εποχικότητα. Η μηνιαία μεταβολή του γενικού δείκτη τζίρου είναι +2,3%, με τα τρόφιμα στο +9,3% (σούπερ μάρκετ +11,0%) και τις κατηγορίες χωρίς τρόφιμα και καύσιμα στο −6,9% (ένδυση −13,4%, έπιπλα και ηλεκτρικός εξοπλισμός −18,7%). Αυτά είναι στοιχεία προσαρμοσμένα για τις εργάσιμες ημέρες, όχι εποχικά διορθωμένα. Στους εποχικά διορθωμένους δείκτες (Πίνακας 3) η μηνιαία μεταβολή είναι +1,4% για τον τζίρο και +0,9% για τον όγκο. Η ΕΛΣΤΑΤ αναφέρει ότι η εποχική διόρθωση αφαιρεί π.χ. την έναρξη της σχολικής χρονιάς, τις διακοπές και την τουριστική περίοδο, και ότι η σειρά υπολογίζεται ξανά κάθε φορά που προστίθεται νέα παρατήρηση.

Τα στοιχεία του Αυγούστου είναι προσωρινά. Στο δελτίο οι δείκτες του Αυγούστου 2026 φέρουν αστερίσκο προσωρινών στοιχείων και ο Ιούλιος 2026 εμφανίζεται ως αναθεωρημένος.

Δεν είναι οι δαπάνες των νοικοκυριών. Ο δείκτης μετράει τον τζίρο επιχειρήσεων λιανικού εμπορίου, με τις λιανικές και τις χονδρικές πωλήσεις τους και χωρίς ΦΠΑ. Καλύπτει επιχειρήσεις με ετήσιο κύκλο εργασιών τουλάχιστον 200.000 € το 2021: από 32.504 επιχειρήσεις, ερευνήθηκε τυχαίο αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.861. Ο δείκτης δεν δείχνει τα οικονομικά αποτελέσματα των επιχειρήσεων.

Σε σύγκριση με

Στους εποχικά διορθωμένους δείκτες (Πίνακας 3), ο γενικός δείκτης τζίρου ήταν 132,6 τον Αύγουστο και 130,8 τον Ιούλιο (+1,4%), και ο όγκου 106,0 και 105,1 (+0,9%). Χωρίς καύσιμα: +0,7% στον τζίρο και +0,4% στον όγκο. Στα καύσιμα: +5,9% και +3,2%. Ο όγκος των σούπερ μάρκετ αυξήθηκε 1,8% και των πολυκαταστημάτων μειώθηκε 1,1%· των τροφίμων, ποτών και καπνού μειώθηκε 4,5%. Το δελτίο δεν περιέχει ευρωπαϊκή σύγκριση.

Τι είναι ανοιχτό

Το δελτίο δεν εξηγεί τις αιτίες των μεταβολών ούτε δίνει σταθμίσεις ανά κατηγορία. Τα στοιχεία του Αυγούστου μπορούν να αναθεωρηθούν στο επόμενο δελτίο· δεν ελέγξαμε την ημερομηνία του. Δεν ελέγξαμε επίσης τον Δείκτη Τιμών Καταναλωτή του Αυγούστου.

Εκπαιδευτικό περιεχόμενο βασισμένο σε επίσημα στατιστικά στοιχεία. Οι ερμηνείες είναι της σύνταξης.

Στην έρευνα και τη συγγραφή χρησιμοποιήθηκε βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης.