Στις 9 Ιουλίου 2013 το Συμβούλιο της ΕΕ αποφάσισε ότι η Λετονία πληροί τις προϋποθέσεις για το ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2014. Την ίδια ημέρα όρισε ότι ένα ευρώ ισούται με 0,702804 λατς. Η απόφαση γράφει και τα νούμερα των κριτηρίων: πληθωρισμός 1,3% έναντι ορίου 2,7% και μακροπρόθεσμο επιτόκιο 3,8% έναντι ορίου 5,5%.
Παράδειγμα με απλά λόγια
Ας πούμε ότι έχεις 100 λατς και θες να δεις πόσα ευρώ είναι με την τιμή της 1.1.2014.
- Η τιμή μετατροπής είναι 0,702804 λατς ανά 1 ευρώ (κανονισμός 870/2013)
- 100 ÷ 0,702804 = 142,2871… και στρογγυλοποίηση στο πλησιέστερο cent: 142,29 €
- Η τιμή αντιστοιχούσε στην κεντρική ισοτιμία του λατς στον ΜΣΙ ΙΙ
Διαιρείς με 0,702804 και στρογγυλοποιείς στο τέλος: 142,29 €.
Τι είναι ο ΜΣΙ ΙΙ
Ο ΜΣΙ ΙΙ είναι ο μηχανισμός συναλλαγματικών ισοτιμιών της ΕΕ: μια «αναμονή» πριν από το ευρώ. Κάθε νόμισμα έχει μια κεντρική τιμή απέναντι στο ευρώ και πρέπει να μένει κοντά της. Για να πάρει μια χώρα το ευρώ, πρέπει να έχει τηρήσει τα κανονικά περιθώρια διακύμανσης χωρίς σοβαρές εντάσεις, τουλάχιστον δύο έτη πριν από την εξέταση, και να μην έχει υποτιμήσει μόνη της το νόμισμά της.
Τα νούμερα της απόφασης
| Κριτήριο | Λετονία | Όριο |
|---|---|---|
| Πληθωρισμός (μέσος όρος έτους έως Απρίλιο 2013) | 1,3% | 2,7% |
| Μακροπρόθεσμο επιτόκιο (μέσος όρος έτους έως Απρίλιο 2013) | 3,8% | 5,5% |
| Δημοσιονομικό έλλειμμα | Κάτω από 3% του ΑΕΠ έως τα τέλη του 2012 | Όχι απόφαση του Συμβουλίου για υπερβολικό έλλειμμα |
| Ισοτιμία | Στον ΜΣΙ ΙΙ από 2.5.2005· στη διετία έως 16.5.2013 καμία απόκλιση πάνω από ± 1% | Τουλάχιστον δύο έτη χωρίς σοβαρές εντάσεις |
- Πληθωρισμός. Το όριο είναι ο μέσος όρος του πληθωρισμού των τριών χωρών με τη μεγαλύτερη σταθερότητα τιμών, συν 1,5 ποσοστιαίες μονάδες. Οι τρεις ήταν η Σουηδία (0,8%), η Λετονία (1,3%) και η Ιρλανδία (1,6%). Το όριο βγήκε 2,7%.
- Επιτόκιο. Το όριο προκύπτει από τις ίδιες τρεις χώρες συν 2 μονάδες και βγήκε 5,5%. Η Λετονία είχε 3,8%.
- Έλλειμμα. Η Λετονία είχε κατεβάσει το έλλειμμα κάτω από το 3% του ΑΕΠ έως τα τέλη του 2012. Με την απόφαση 2013/317/ΕΕ της 21ης Ιουνίου 2013 το Συμβούλιο είχε καταργήσει την απόφαση 2009/591/ΕΚ για υπερβολικό έλλειμμα στη χώρα.
- Λατς. Με την είσοδο στον ΜΣΙ ΙΙ οι αρχές δεσμεύθηκαν να κρατήσουν το λατς εντός ± 1% γύρω από την κεντρική ισοτιμία. Στη διετία πριν την απόφαση δεν είχε απόκλιση πάνω από ± 1% ούτε εντάσεις.
- Η Λετονία είχε υποβάλει επίσημο αίτημα αξιολόγησης στις 5 Μαρτίου 2013.
Η Ελλάδα δεν μπήκε στους τρεις «καλύτερους»
Για το όριο του πληθωρισμού μετράνε οι τρεις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις. Η απόφαση γράφει ότι ήταν δικαιολογημένο να αποκλειστεί η Ελλάδα. Ο λόγος που δίνει: το ποσοστό και τα χαρακτηριστικά του ελληνικού πληθωρισμού αποκλίνουν πολύ από τον μέσο όρο της ζώνης του ευρώ, λόγω των σοβαρών αναγκών προσαρμογής της ελληνικής οικονομίας. Σε υποσημείωση η απόφαση γράφει ότι τον Απρίλιο του 2013 ο πληθωρισμός δώδεκα μηνών στην Ελλάδα ήταν 0,4%, ενώ στη ζώνη του ευρώ 2,2%. Αν είχε συμπεριληφθεί, θα επηρέαζε την τιμή αναφοράς.
Η τιμή 0,702804
Ο κανονισμός 870/2013 προσθέτει στον κατάλογο του κανονισμού 2866/98 τη γραμμή «= 0,702804 λετονικά λατς». Η σκέψη 4 γράφει ότι η τιμή αντιστοιχεί στην ισχύουσα κεντρική ισοτιμία του λατς στον ΜΣΙ ΙΙ. Δηλαδή το νούμερο δεν βγήκε εκείνη την ημέρα: ήταν ήδη η τιμή του μηχανισμού.
Τι δεν λέει η απόφαση
- Δεν δίνει το ιστορικό του λατς.
- Δεν περιέχει τις εκθέσεις της Επιτροπής και της ΕΚΤ· τα νούμερα είναι όπως τα παραθέτει η απόφαση.
- Δεν λέει τι έγινε με τον πληθωρισμό μετά την ένταξη.
- Δεν περιέχει προβλέψεις, τιμές αγοράς ή συμβουλές.
Οι πηγές
Όλα προέρχονται από την απόφαση 2013/387/ΕΕ και τον κανονισμό (ΕΕ) 870/2013 του Συμβουλίου. Το άρθρο γράφτηκε με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης· τα νούμερα και οι ημερομηνίες ελέγχθηκαν έναντι των κειμένων. Δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή.











